Πέθανε στα 24. Σαράντα χρόνια αργότερα, οι Metallica εξακολουθούν να αναρωτιούνται τι θα σκεφτόταν ο Cliff.
Στις 26 Σεπτεμβρίου 1986, οι Metallica ανέβηκαν στη σκηνή του Solnahallen στη Στοκχόλμη.
Περιόδευαν για το Master of Puppets. Το άλμπουμ τούς είχε πάει πιο μακριά από ποτέ και οι τέσσερις μουσικοί εκείνης της βραδιάς — James Hetfield, Lars Ulrich, Kirk Hammett και Cliff Burton — έμοιαζαν να βρίσκονται στην αρχή κάτι τεράστιου.
Κατά τη διάρκεια του show, ο Cliff έπαιξε το (Anesthesia) — Pulling Teeth.
Θα ήταν η τελευταία φορά.
Στη νυχτερινή διαδρομή μέσα στη Σουηδία, το tour bus των Metallica συνετρίβη. Στις 27 Σεπτεμβρίου, ο Cliff Burton σκοτώθηκε.
Ήταν 24 ετών.
Σαράντα χρόνια αργότερα, το εντυπωσιακό στην ιστορία του Cliff Burton δεν είναι απλώς πόσο νέος ήταν όταν πέθανε.
Είναι το πόσο μεγάλο κομμάτι του δεν έφυγε ποτέ.
Ο ΜΠΑΣΙΣΤΑΣ ΠΟΥ ΕΠΡΕΠΕ ΝΑ ΑΠΟΚΤΗΣΟΥΝ
Πριν οι Metallica γίνουν ένα από τα μεγαλύτερα συγκροτήματα στον κόσμο, ο James Hetfield και ο Lars Ulrich είδαν τον Cliff Burton να παίζει με τους Trauma.
Τον ήθελαν αμέσως.
Όμως ο Cliff δεν ενδιαφερόταν να μετακομίσει στο Los Angeles για να μπει στη μπάντα τους.
Έτσι οι Metallica μετακινήθηκαν βόρεια.
Ο Burton μπήκε στο συγκρότημα στα τέλη του 1982 και οι Metallica εγκαταστάθηκαν στην περιοχή του San Francisco Bay. Είχαν βρει έναν εξαιρετικό μπασίστα, αλλά σύντομα θα ανακάλυπταν ότι είχαν φέρει κάτι ακόμη μέσα στη μπάντα.
Μια μουσική παιδεία.
Ο Cliff είχε σπουδάσει μουσική και έφερνε επιρροές που ξεπερνούσαν κατά πολύ τη νεαρή thrash σκηνή γύρω τους. Η κλασική αρμονία συνυπήρχε με punk, Southern rock και heavy metal.
Ο Lars Ulrich θα θυμόταν αργότερα ότι ο Cliff μπορούσε να μιλά για συνθέτες όπως ο Bach, ο Beethoven και ο Tchaikovsky — έναν κόσμο πολύ μακριά από εκείνον στον οποίο είχαν ξεκινήσει μουσικά ο ίδιος και ο Hetfield.
Αυτή η διαφορά είχε σημασία.
Ο Cliff δεν έπαιζε απλώς κάτω από τις κιθάρες.
Διεύρυνε την αντίληψη της μπάντας για το τι μπορούσε να χωρέσει μέσα στη heavy μουσική.
ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΤΟ ΑΚΟΥΣΕΙΣ ΝΑ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ
Η αλλαγή γίνεται ξεκάθαρη στο Ride the Lightning.
Το λεπτό ακουστικό μέρος που ανοίγει το “Fight Fire with Fire” προήλθε από τον Cliff. Ο Kirk Hammett έχει θυμηθεί ότι ο Burton είχε γράψει το κομμάτι και ότι πίσω του βρισκόταν η γνώση του στην κλασική αρμονία και τις μετατροπίες.
Μετά υπάρχει το “For Whom the Bell Tolls”.
Εκείνο το τεράστιο εισαγωγικό μέρος που ακούγεται σχεδόν σαν παραμορφωμένη κιθάρα;
Είναι το μπάσο του Cliff.
Ο Hammett θυμόταν να ακούει τον Burton να παίζει την ιδέα στα soundchecks και να σκέφτεται πόσο παράξενα ακουγόταν.
Και μετά ήρθε το “Orion”.
Στο Master of Puppets, οι Metallica δημιούργησαν ένα instrumental όπου το μπάσο του Burton δεν ήταν πλέον απλώς μέρος της βάσης. Έγινε μία από τις φωνές που κουβαλούσαν την ίδια τη σύνθεση.
Δεν ήταν διακοσμητικές προσθήκες.
Ο Cliff βοηθούσε να διευρυνθεί το μουσικό λεξιλόγιο των Metallica.
Ακόμη και η επίσημη ιστορία των Metallica περιγράφει την επιρροή του στη μουσική εξέλιξη της μπάντας ως τεράστια — αποτέλεσμα ενός μουσικού που συνδύαζε τον πειραματισμό με σοβαρή γνώση της μουσικής θεωρίας.
Η επιθετική νεαρή μπάντα είχε αποκτήσει έναν μουσικό που συνέχιζε να ρωτά τι άλλο θα μπορούσε να γίνει η μουσική της.
ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 1986
Μέχρι το 1986, οι δυνατότητες έμοιαζαν σχεδόν απεριόριστες.
Το Master of Puppets είχε κυκλοφορήσει τον Μάρτιο. Οι Metallica είχαν περιοδεύσει με τον Ozzy Osbourne και έφταναν πλέον σε κοινό πολύ πέρα από την underground σκηνή που τους είχε γεννήσει.
Και μετά ήρθε η Στοκχόλμη.
26 Σεπτεμβρίου.
Ένα ακόμη show.
Μία ακόμη εκτέλεση του (Anesthesia) — Pulling Teeth.
Κανείς μέσα στον χώρο δεν μπορούσε να ξέρει ότι έβλεπε τον Cliff Burton να το παίζει για τελευταία φορά.
Το επόμενο πρωί άλλαξε για πάντα τους Metallica.
Δεν χρειάζεται να μετατρέψουμε το δυστύχημα στο κέντρο της ιστορίας.
Η ημερομηνία αρκεί.
27 Σεπτεμβρίου 1986.
Ο Cliff Burton είχε φύγει.
ΟΜΩΣ Ο CLIFF ΔΕΝ ΕΦΥΓΕ ΠΟΤΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ METALLICA
Οι Metallica συνέχισαν.
Ο Jason Newsted ανέλαβε τελικά την αδύνατη θέση πίσω από το μπάσο. Τα άλμπουμ έγιναν μεγαλύτερα. Οι αρένες έγιναν στάδια. Οι Metallica έγιναν κάτι που οι τέσσερις νεαροί μουσικοί που ταξίδευαν στη Σουηδία το 1986 δύσκολα θα μπορούσαν να μετρήσουν.
Αλλά ο Cliff παρέμεινε μέσα στη μπάντα.
Όχι μόνο μεταφορικά.
Μουσικά.
Ο James Hetfield έχει περιγράψει τον Burton ως το μέλος της πρώιμης μπάντας με τη μεγαλύτερη μουσική παιδεία και ως κάποιον που δίδαξε στους υπόλοιπους πράγματα που απλώς δεν γνώριζαν.
Ο Lars Ulrich έχει επίσης πιστώσει στον Cliff το ότι άνοιξε νέους κόσμους αρμονίας και μελωδίας για τον ίδιο και τον Hetfield — ιδέες που βοήθησαν να διαμορφωθεί ο τρόπος με τον οποίο έμαθαν να γράφουν μαζί.
Και δεκαετίες αργότερα, το ερώτημα εξακολουθεί να υπάρχει μέσα στους Metallica:
Θα άρεσε αυτό στον Cliff;
Ο Hetfield έχει πει ότι ακόμη το ρωτά τον εαυτό του όταν δημιουργεί μουσική. Ο Cliff παραμένει ένα μέτρο απέναντι στο οποίο μπορεί να δοκιμαστεί μια ιδέα.
Σκέψου τι σημαίνει αυτό.
Ο Burton πέρασε λιγότερα από τέσσερα χρόνια ως μέλος των Metallica.
Δεν είδε ποτέ το Black Album.
Δεν είδε ποτέ τις stadium tours που ακολούθησαν.
Δεν είδε ποτέ τους Metallica να γίνονται παγκόσμιος θεσμός.
Δεν πρόλαβε να γεράσει μαζί με τη μπάντα.
Κι όμως, σχεδόν τέσσερις δεκαετίες μετά τον θάνατό του, εκείνοι που το έκαναν εξακολουθούν νοερά να τον φέρνουν μέσα στο δωμάτιο.
24 ΧΡΟΝΙΑ
Υπάρχει ένας πειρασμός, όταν ένας μουσικός πεθαίνει νέος, να γράφουμε την ιστορία του γύρω από όλα όσα δεν πρόλαβε να κάνει.
Τι θα είχε γράψει ο Cliff;
Πού θα είχε οδηγήσει τους Metallica;
Πώς θα ακούγονταν τα μεταγενέστερα άλμπουμ;
Κανείς δεν ξέρει.
Και ίσως αυτές να είναι οι λάθος ερωτήσεις.
Γιατί η κληρονομιά του Cliff Burton δεν χρειάζεται ένα φανταστικό μέλλον.
Υπάρχει ήδη μέσα στη μουσική.
Είναι εκεί, στην παράξενη μπασογραμμή που ανοίγει το “For Whom the Bell Tolls”.
Είναι εκεί, στο απρόσμενο ακουστικό ξεκίνημα του “Fight Fire with Fire”.
Είναι εκεί σε ολόκληρο το “Orion”.
Είναι εκεί, στο μουσικό λεξιλόγιο που βοήθησε να γνωρίσουν οι τρεις νεαροί μουσικοί γύρω του.
Και, σαράντα χρόνια μετά από εκείνον τον δρόμο στη Σουηδία, είναι ακόμη εκεί κάθε φορά που οι Metallica κάνουν στον εαυτό τους μία απατηλά απλή ερώτηση:
Τι θα σκεφτόταν ο Cliff;
Ο Cliff Burton έζησε μόλις 24 χρόνια.
Οι Metallica έχουν πλέον περάσει σαράντα χρόνια κουβαλώντας κομμάτια του μαζί τους.
Ίσως αυτή να είναι η πιο σημαντική επέτειος.
SOURCES & LINKS
Metallica — History
Metallica — Stockholm, Sweden — September 26, 1986
Metallica — (Anesthesia) – Pulling Teeth song / live-performance archive
Metallica — Museum: Orion — A Tribute to Cliff Burton
Louder — James Hetfield on Cliff Burton’s continuing influence